Ma’lumotlar tahlilchisi
«Nega savdo tushdi?» deb so‘raydi — iflos Excelni ishonchli jadvalga aylantiradi, ML slaydi emas.
Taxminiy daromad: 4 000 000–28 000 000 so‘m / oy
Qisqa xulosalar
- Tahlilchi kod yozish chempioni emas — savolni aniqlab, iflos ma’lumotni ishonchli jadvalga aylantiradi.
- O‘zbekistonda alohida rasmiy “analyst maoshi” yo‘q; rol IT/moliya/savdo ichida yashirin. Dasturchi medianasini o‘z offerngiz deb o‘qimang.
- Kirish eshigi: Excel + SQL + bitta BI. Python keyin. Portfolio — dashboard, na “ML model” slaydi.
Tahlilchi nima qiladi
Ma’lumotlar tahlilchisi (data analyst) biznes savolini oladi — “nega savdo tushdi?”, “qaysi viloyatda qaytish ko‘p?” — va javobni raqam bilan beradi. Ish: manbani topish (CRM, 1C, to‘lov, reklama kabineti), tozalash, agregatsiya, vizual, ehtiyotkor xulosa.
Data scientist yoki ML engineer emas: model qurish asosiy mahsulot emas. BI developer ham emas: kub va ETL asosiy ish bo‘lishi shart emas. Chegara noaniq — kichik kompaniyada hammasi sizda.
Mos: tartib, shubha, “o‘rtacha yolg‘on gapiradi”ni sezish. Mos emas: faqat grafika chizish yoki odamlar bilan gaplashmaslik.
Kun tartibi va stakeholder
Ertalab: kechagi dashboard “sinmaganini” tekshiruv. Keyin ad-hoc: marketing “kecha kampaniya” so‘raydi, moliya “oy yopilishi” ni kutadi. Tushdan keyin SQL yoki Power Query, kechqurun qisqa xulosani Slack/Telegramga.
Stakeholder — ishning yarmi. Savolni qayta so‘rang: qaysi sana, qaysi valuta, NDS bilanmi. Yozma qabul mezonisiz “qayta chiz” tsikli boshlanadi.
Qayerda o‘tiradi rol
| Kontekst | Savollar | Asboblar |
|---|---|---|
| Product / IT | Aktivlik, funnels, A/B | SQL, Metabase/Looker, Python ixtiyoriy |
| Marketing | CAC, ROAS, kanal | GA4, Ads, Excel |
| Moliya / 1C | Marja, debitor, byudjet | 1C, Excel, Power BI |
| Operatsiya / marketplace | Yetkazish, qaytarish, SKU | SQL, ichki admin |
Noldan yo‘l
01Excel ni “jiddiy” qiling
Jadval, Pivot, VLOOKUP/XLOOKUP, oddiy grafik. Buhgalter yoki operator tajribasi — ustunlik.
02SQL: SELECT dan WINDOW gacha
Mode/SQLBolt/odatdagi sandbox. JOIN va GROUP BY suhbatning 70%.
03Bitta BI
Power BI (moliya/1C yaqin) yoki Metabase/Looker (product). Dashboard ni boshqa odam ochib tushunishi kerak.
04Portfolio: 2 ta hikoya
Ochiq dataset (savdo, COVID emas — zerikarli). Savol, tozalash, xulosa, cheklov. Python — ixtiyoriy 5-oy.
Ko‘nikmalar va suhbat
Qattiq: SQL, Excel, BI, oddiy statistika (o‘rtacha vs median, tanlanma). Yumshoq: qisqa xulosa, “bilmayman” deyish, vizualni yolg‘onga burmaslik.
Suhbat: JOIN yozing; “o‘rtacha chek nima uchun oshdi” ni 2 gipoteza; yolg‘onchi grafikni toping. Take-home CSV berilishi mumkin — vaqtni so‘rang, cheklovni yozing.
O‘zbekiston: qayerda rol bor
E’lonlar: hh.uz da “аналитик”, “data analyst”, “маркетинг аналитик”, ba’zan “бизнес-аналитик” (bu boshqa kasb — talablar/BPMN). Ish beruvchi: marketplace, bank, telekom, agentlik, davlat raqam loyihalari.
Til: SQL inglizcha, hisobot rus/o‘zbek. 1C bilish moliya tahlilida kuchli filtr. Alohida kasb statistikasi yo‘q; IT/aloqa o‘rtachasi 17,41 mln (2026 I yarm) tahlilchini ifodalamaydi. Junior vilka ko‘pincha dasturchi moda (8 mln) atrofi yoki pastroq — e’lonni o‘qing, taxmin qilmang.
Qidirish: hh.uz, LinkedIn, Telegram, ichki nashr. Remote xalqaro analitika — kuchli SQL + ingliz, portfolio.
Maosh haqida ochiq aytish
Xalqaro va AI
Global: SQL + Tableau/Looker + yozma ingliz. “Data scientist” nomini ertalab olmang. Relocation — mamlakat vizasi.
AI: ChatGPT SQL qoralamasini yozadi, tozalashni taklif qiladi. U sxemani bilmaydi, maxfiylikni buzishi mumkin, yolg‘on JOIN qiladi. Siz: savol, tekshiruv, ta’rif (metric dictionary). Qimmat ko‘nikma — “bu KPI nima degani”.
Kim raqamga ishonmaydi, kim jadval quradi
Xatolar: tozalamasdan grafik; p-value’siz “A/B yutdi”; maxfiy PII ni shaxsiy ChatGPT ga. O‘sish: analytics engineer, product analyst, kichik jamoada lead. Dasturchiga o‘tish — SQL kuchli bo‘lsa osonroq, lekin muhandislik boshqa ish.
Exceldan SQLgacha tez-tez so‘raladi
Python shartmi?
Kirish uchun yo‘q. SQL + BI yetadi. Python takrorlanadigan tozalash va katta faylda foydali.
Biznes-analitik bilan farq?
BA ko‘pincha talab va jarayon; data analyst — raqam va so‘rov. E’lonni o‘qing, nomga ishonmang.
1C ni o‘rganaymi?
Moliya/savdo tahlilida — ha, kuchli filtr. Sof product IT da — ixtiyoriy.
Qancha vaqt?
Excel bazasi bo‘lsa 4–8 oy SQL+BI. Noldan 8–14 oy. Ishda birinchi yil asosiy maktab.
Qayerdan dataset?
data.gov, Kaggle, kompaniyangizning anonimlashtirilgan eksporti (ruxsat bilan). Real ustun nomlari muhimroq.
AI hisobotni yozib bersinmi?
Qoralama OK, raqamni tekshirmasdan yubormang. Manba qatori sizda qoladi.
SQL hujjatlari inglizcha — o‘qiy olamanmi?
SQL va asbob hujjati uchun — ha, o‘qish. Xalqaro jamoa uchun — yozma B2.
Statistika diplomi shartmi?
Yo‘q. Iqtisod, matematika, o‘zini o‘qitish ishlaydi. Ayrim banklar diplom filtri qo‘yadi.
Raqamlar 2026-yil manbalariga tayanadi: O‘zbekiston Milliy statistika qo‘mitasi (sohalar bo‘yicha rasmiy o‘rtacha, 2026 I ch/I yarm), Flexa va hh.uz vakansiya medianalari, IT Park/mahsulot jamoalari haqidagi ochiq qo‘llanmalar. Bu kafolat emas — shartnoma, shahar, soliq va daraja farq qiladi. Vakansiyalarni o‘zingiz solishtiring.